De afgelopen weken heeft de langdurige droogte ook op Corazonland haar sporen nagelaten. Bonen staan bekend als een gewas dat redelijk goed bestand is tegen droge omstandigheden. Dankzij hun diepe wortels kunnen ze vaak langer doorgroeien dan veel andere groentegewassen. Toch merken we dat zelfs de sterkste bonensoorten moeite krijgen wanneer de droogte zo lang aanhoudt.
Bij onze bonen zien we dat de groei stagneert en dat het blad sneller geel wordt. Dat is jammer, want hierdoor blijft ook de opbrengst duidelijk achter bij wat we hadden gehoopt. Het laat opnieuw zien hoe afhankelijk de natuur is van een goede balans tussen zon en voldoende regen.
Een bijzondere stokboon uit Friesland
Tussen onze bonen groeit een bijzonder ras: de Janumer Pronkbean. Deze stokboon vindt zijn oorsprong in het Friese dorp Janum en is een veelzijdig oud ras dat steeds meer liefhebbers weet te vinden.
De Janumer Pronkbean is niet alleen mooi om te zien, maar ook bijzonder praktisch. De jonge peulen kunnen worden geoogst en gegeten als snijboon. Laat je de peulen verder rijpen, dan ontstaan grote, diepzwarte bonen die uitstekend geschikt zijn als droogboon. Ze zijn heerlijk in een stevige bonenschotel of als eenvoudige snack met een beetje mosterd.
Een sierlijke en sterke groeier
Ook qua uiterlijk is de Janumer Pronkbean een opvallende verschijning. De plant heeft donkere stengels, prachtige feloranje bloemen en groeit krachtig langs stokken of rekken omhoog. Pronkbonen staan bovendien bekend als robuuster dan veel andere stokbonen en trekken tijdens de bloei volop bijen en andere bestuivende insecten aan.
Ondanks deze sterke eigenschappen merken we dat ook dit ras de gevolgen van de uitzonderlijke droogte begint te voelen. Dat maakt de goede oogst des te waardevoller.
Zaadvaste rassen behouden
Wij ontdekten de Janumer Pronkbean via De Zaderij, een organisatie die zich inzet voor het behoud en de verspreiding van bijzondere zaadvaste groenterassen. Dat spreekt ons erg aan. Op Corazonland geloven we namelijk dat biodiversiteit en variatie belangrijk zijn voor een gezonde voedselvoorziening.
Door oude en bijzondere rassen te blijven telen, dragen we bij aan het behoud van genetische diversiteit. Bovendien ontdekken we steeds weer verrassende smaken, kleuren en eigenschappen die je bij moderne commerciële rassen minder vaak tegenkomt.
Onze eerste proef
Natuurlijk wilden we de Janumer Pronkbean ook zelf proeven. We hebben daarom een aantal peulen geoogst. Daarbij ontdekten we dat je de peulen echt jong moet plukken. De exemplaren die wij oogstten waren grotendeels al wat te vezelig geworden om als snijboon te eten.
Daarom laten we de meeste peulen nu rustig aan de plant hangen om volledig af te rijpen. Zodra ze droog zijn, gaan we de diepzwarte droogbonen oogsten en uitproberen in verschillende gerechten. We zijn benieuwd hoe ze smaken en zullen onze ervaringen later uiteraard delen.
Ben je zelf bekend met de Janumer Pronkbean of teel je ook graag bijzondere, zaadvaste bonen? Laat het ons weten. We vinden het altijd leuk om ervaringen uit te wisselen met andere voedseltuinders.
